9 chińskich statków, które warto znać. Poznaj naukowo-badawczą flotę Chin

Może Szanowni Państwo zauważyli pojawiające się od czasu do czasu w mediach informacje o kolejnych rekordach zanurzenia chińskich batyskafów w Rowie Mariańskim albo coraz dalej sięgających tras chińskich lodołamaczy. Wykorzystanie statków badawczych ma jednak i bardziej praktyczne konsekwencje. To dzięki ich działalności Chiny uzyskały 5 licencji na wydobycie zasobów z dna morskiego, a badania wód wokół Półwyspu Antarktycznego doprowadziły do wstrzymania połowu kryla antarktycznego przez pięć największych światowych firm, zajmujących się jego odłowem.
Proponuję zatem rzucić okiem na 9 statków naukowo-badawczych jakimi dysponują (albo wkrótce będą dysponować) Chiny. Może to być też w przyszłości przydatna ściąga, kiedy w mediach pojawi się jakaś chińska nazwa takiego statku – można wtedy szybko zajrzeć do tego artykułu i sprawdzić co to za statek, jak wygląda, czym się zajmuje i kto nim zarządza.
Porty macierzyste statków naukowo-badawczych
Xiang Yang Hong 09
Typ: Statek badawczy ogólnego przeznaczenia; następnie statek-matka dla batyskafu
Wyporność: 4425 ton
Długość: 112,5 metra
Zwodowany: 1978
Projekt: 708th Research Institute, China State Shipbuilding Corporation
Stocznia: Hudong-Zhonghua Shipbuilding
Właściciel: Państwowa Administracja Oceaniczna
Port macierzysty: Qingdao, prowincja Shandong
Xiang Yang Hong 09 był pierwszym dalekomorskim statkiem badawczym o wyporności 4500 ton, który został całkowicie zaprojektowany i wykonany w Chinach – jest też ostatnim ocalałym członkiem tej serii. Był pierwszym chińskim statkiem badawczym uczestniczącym w międzynarodowym programie badawczym w latach 70-tych. Wybudowano go w rekordowym czasie jednego roku, żeby zdążył wziąć udział w eksperymentach atmosferycznych dla Światowej Organizacji Meteorologicznej. Później brał udział w innych misjach międzynarodowych (badania Morza Południowochińskiego we współpracy z USA, Prądu Kuro Siwo z Japończykami i ujścia rzeki Jangcy z Francuzami) i misjach krajowych.
W 2006 roku, kiedy Chiny szykowały się do prób z batyskafami, mimo swojego podeszłego wieku (30 lat) Xiang Yang Hong został wybrany na statek-matkę. Pełnił tę rolę przez ostanie 14 lat. Obecnie jego miejsce zajmie dedykowany i budowany specjalnie w tym celu Shen Hai Yi Hao (Głębokie Morze Jeden), a Xiang Yang Hong oczekuje na nowy przydział.
Da Yang Yi Hao
Typ: Statek badawczy ogólnego przeznaczenia
Wyporność: 5600 ton
Długość: 104,5 metra
Zwodowany: 1985
Zmodernizowany: 2002
Stocznia: Kherson Shipyard, Ukraina (wtedy część ZSRR)
Modernizacja: Hudong-Zhonghua Shipbuilding
Właściciel: Chińskie Stowarzyszenie Badań i Rozwoju Zasobów Minerałów Morskich (COMRA)
Port macierzysty: Qingdao, prowincja Shandong
Podróżnik mający na koncie trzy ogólnoświatowe badania. Został zbudowany w ZSRR jako statek do badań geologicznych i geofizycznych. Chiny zakupiły go w 1994 roku. Został zmodernizowany i stał się pierwszym w kraju nowoczesnym dalekomorskim statkiem badawczym.
Jak wskazuje nazwa jego właściciela, statek zajmuje się przede wszystkim poszukiwaniem zasobów mineralnych. System obrazowania – zainstalowany na rufie – pozwala na tworzenie szczegółowych map dna morskiego. Pozostałe wyposażenie statku pozwala na pobieranie próbek wody morskiej i gleby z dna morskiego. W 2007 roku Da Yang Yi Hao wysłał automatyczny batyskaf na głębokość 2800 metrów w Grzbiecie Zachodnioindyjskim i zidentyfikował tam kominy hydrotermalne bogate w minerały – pierwsze tego typu odkrycie w tym regionie. Zaowocowało to podpisaniem 15-letniego kontraktu między Chinami a Międzynarodową Organizacją Dna Morskiego na prawa do wydobycia na obszarze 10.000 kilometrów kwadratowych.
Sprawdź: Były prezes banku Hengfeng skazany na karę śmierci w zawieszeniu na dwa lata
Ke Xue
Typ: Statek badawczy ogólnego przeznaczenia
Wyporność: 4771 ton
Długość: 99,8 metra
Zwodowany: 2012
Projekt: 708th Research Institute, China State Shipbuilding Corporation
Stocznia: Wuchang Shipbuilding
Właściciel: Instytut Oceanologii, Chińska Akademia Nauk
Port macierzysty: Qingdao, prowincja Shandong
W momencie gdy rozpoczynano projektowanie i budowę Ke Xue w 2007 roku, miał on na celu wypełnić lukę w dziedzinie dalekomorskich badań naukowych. W owym czasie większość chińskich dalekomorskich statków badawczych była skonstruowana z myślą o poszukiwaniu zasobów, a pozostałe statki były głównie przybrzeżne. Po oddaniu do eksploatacji w 2013 roku Ke Xue był najbardziej zaawansowanym chińskim statkiem badawczym, wyposażonym w laboratoria zajmujące ogółem 670 metrów kwadratowych. Do jego osiągnięć zalicza się odkrycie dużych pokładów siarki wokół kominów hydrotermalnych w Korycie Okinawa i zebranie pierwszych chińskich danych dotyczących El Nino.
W odróżnieniu od większości statków badawczych, które są długie i wąskie, ten jest krótki i szeroki, co pozwala mu lepiej znosić ciężką pogodę morską i utrzymywać precyzyjną pozycję. W październiku 2019 Ke Xue wypłynął z Qingdao z 70 osobową załogą i zespołem naukowców z 12 instytucji i uniwersytetów, by wykonać ponad 40 zadań zleconych przez Chińską Fundację Badań Naturalnych. Takie misje dla wielu podmiotów i z wieloma zadaniami staja się standardem dla chińskich statków badawczych.
Xiang Yang Hong 03
Typ: Statek badawczy ogólnego przeznaczenia
Wyporność: 4800 ton
Długość: 99,6 metra
Zwodowany: 2016
Projekt: 708th Research Institute, China State Shipbuilding Corporation
Stocznia: Wuchang Shipbuilding
Właściciel: Trzeci Instytut Oceanologii, Ministerstwo Zasobów Naturalnych
Port macierzysty: Xiamen, prowincja Fujian
To obecnie najbardziej zaawansowany chiński dalekomorski statek badawczy klasy 4500 ton, wyposażony w elektryczne azymutalne stery strumieniowe, które pozwalają na zwroty o 360 stopni w miejscu. Statek posiada też pewne możliwości kruszenia lodu.
Jego podstawowe funkcje badawcze to badanie wód morskich, genetyka drobnoustrojów morskich, badania konkrecji polimetalicznych oraz środowisko morskie i bioróżnorodność. Specjalistyczne przyrządy pozwalają na badania w środowisku charakteryzującym się wysokim ciśnieniem, niska temperaturą, o niskiej zawartości składników odżywczych i znikomej zawartości światła. Pozwala również na hodowlę mikroorganizmów w sposób, który jest niemożliwy na lądzie. Statek jest również przystosowany do wykonywania innych, nienaukowych zadań – na przykład pomoc w czyszczeniu wybrzeży skażonych wyciekami ropy naftowej.
Dong Fang Hong 3
Typ: Dalekomorski szkoleniowy statek badawczy
Wyporność: 5000 ton
Długość: 103 metry
Zwodowany: 2015
Projekt: 708th Research Institute, China State Shipbuilding Corporation
Stocznia: Jiangnan Shipbuilding
Właściciel: Chiński Uniwersytet Oceaniczny
Port macierzysty: Qingdao, prowincja Shandong
To największy chiński „cichy” statek naukowo-badawczy. Ma również najliczniejszą załogę i największy pokład przeznaczony pod laboratoria. Chcąc uzyskać najbardziej wyśrubowane certyfikaty międzynarodowe w zakresie emitowania (a właściwie braku emitowania) hałasu podwodnego, projektanci statku po raz pierwszy zastosowali technologie wojskowe do wyciszenia wibracji silnika. Dzięki temu – oprócz certyfikacji – uzyskano efekt określany przez jednego z konstruktorów w sposób następujący: Ryba na głębokości 20 metrów nawet nie zauważy, że przepłynął ponad nią ten statek.
Lan Hai 101
Typ: Badania nad rybołówstwem
Wyporność: 3289 ton
Długość: 84,5 metra
Zwodowany: 2019
Projekt: 708th Research Institute, China State Shipbuilding Corporation
Stocznia: Hudong-Zhonghua Shipbuilding
Właściciel: Instytut Rybołówstwa Morza Żółtego
Port macierzysty: Qingdao, prowincja Shandong
Morze Żółte i Zatoka Bohai to obszary ważne dla chińskiego rybołówstwa. Wraz z postępującą degradacją obszarów przybrzeżnych, konieczne stało się precyzje określenie dostępnych zasobów ryb oraz stanu środowiska morskiego. Właśnie w tym celu zbudowano Lai Han 101. To najbardziej zaawansowany chiński statek do badań nad rybołówstwem, wyposażony w różnorodne laboratoria na pokładzie. Podczas swojego dziewiczego rejsu w 2019 roku Lai Han 101 zabrał na pokład 64 naukowców w 15-dniowy rejs po Morzu Żółtym i Zatoce Bohai by przeprowadzić badania hydrologiczne, meteorologiczne i chemiczne.
Da Yang Hao
Typ: Statek badawczy ogólnego przeznaczenia
Wyporność: 4656 ton
Długość: 98,5 metra
Zwodowany: 2019
Projekt: 708th Research Institute, China State Shipbuilding Corporation
Stocznia: CSSC Guangzhou Huangpu Shipbuilding
Właściciel: Drugi Instytut Oceanologii, Ministerstwo Zasobów Naturalnych
Port macierzysty: Zhoushan, prowincja Zhejiang
Statek zaprojektowany do poszukiwania zasobów i prowadzenia interdyscyplinarnych badań dalekomorskich. Posiada ponad 50 rodzajów sprzętu monitorującego i analitycznego i 400 metrów kwadratowych laboratoriów dedykowanych geologii morskiej, ekologii morskiej i atmosferze. W grudniu 2019 roku podczas swojego dziewiczego rejsu po Atlantyku prowadził badania sejsmograficzne dna morskiego.
Statek jest również przystosowany do prowadzenia badań na zamarzniętych wodach Arktyki i Antarktyki. Jest jednym z niewielu statków chińskich wyposażonych w specjalny rodzaj napędu, który pozwala na większą manewrowość i badanie morza nawet przy czterometrowej fali.
Polecamy również: Chińskie lotnictwo wojskowe. Stan obecny i trendy rozwojowe
Xue Long 2
Typ: Statek badawczy specjalnego przeznaczenia (lodołamacz)
Wyporność: 13,996 ton
Długość: 122,5 metra
Zwodowany: 2019
Projekt: 708th Research Institute, China State Shipbuilding Corporation I Finland’s Aker Arctic Technology
Stocznia: Jiangnan Shipbuilding
Właściciel: Chiński Instytut Badań Polarnych
Port macierzysty: Pudong, Szanghaj
Po 10 latach projektowania i budowy w 2019 Xue Long 2, najbardziej zaawansowany technicznie chiński lodołamacz dołączył do swojego siostrzanego statku Xue Long podczas 36 Ekspedycji Antarktycznej. W sierpniu tego roku uczestniczył w projekcie MOSAiC (Multidisciplinary drifting Observatory for the Study of Arctic Climate), dostarczając zapasy i personel dla niemieckiego statku badawczego Polarstern.
Xue Long 2 jest pierwszym na świecie lodołamaczem, który potrafi kruszyć lud zarówno podczas płynięcia do przodu, jak i „na wstecznym”. Jest w stanie rozwijać prędkość 2-3 węzłó,w pokonując lód o grubości 1,5 metra z pokrywą śnieżną do 20 centymetrów. To dwukrotnie szybciej od wspomnianego powyżej siostrzanego Xue Long. Specjalnie zaprojektowany kil pomaga kruszyć lód pod statkiem, chroniąc jego podwodny sonar. Te możliwości pozwalają Xue Long 2 na prace od wiosny do jesieni (150 dni w roku), podczas gdy pozostałe lodołamacze mogą pracować jedynie w okresie letnim.
Shen Hai Yi hao
Typ: Statek badawczy specjalnego przeznaczenia (statek mata dla batyskafu)
Wyporność: 4500 ton
Długość: 90,2 metra
Zwodowany: wkrótce
Projekt: 708th Research Institute, China State Shipbuilding Corporation I Finland’s Aker Arctic Technology
Stocznia: Wuchang Shipbuilding
Właściciel: Chińskie Centrum Dalekomorskie
Port macierzysty: Qingdao, prowincja Shandong
Statek zaprojektowany specjalnie jako statek-matka dla Jiaolong, największego chińskiego batyskafu załogowego. Jest to pierwszy tego typu statek całkowicie zaprojektowany w Chinach i zastąpi w tej roli starzejący się Xiang Yang Hong 09, na którym batyskaf musiał być przechowywany na pokładzie i narażony był na działanie warunków atmosferycznych. Shen Hai Yi Hao ma w tym celu specjalnie zaprojektowany luk, w którym Jiaolong może być przechowywany, konserwowany i uzupełniany w zapasy, co pozwoli na znacznie częstsze zanurzenia. Statek będzie wyposażony również w dwa batyskafy bezzałogowe i potrafi nadzorować wszystkie trzy jednocześnie.
W swoim dziewiczym rejsie Shen Hai Yi Hao ma odwiedzić wszystkie kluczowe porty morskiej odnogi „Pasa i Szlaku”.
Na podstawie artykułu z China Dialogue Ocean
Redakcja:
Leszek B. Ślazyk
e-mail: kontakt@chiny24.com
© chiny24.com 2010-2020